Ortodoncja jest to dziedzina stomatologii zajmująca się leczeniem wad zgryzu i wad zębowych. Leczenie ortodontyczne obejmuje zastosowanie wczesnych prostych metod z wykorzystaniem ćwiczeń wykonywanych przez pacjenta oraz aparatów ortodontycznych: ruchomych i stałych.

Leczenie ortodontyczne zależy od wielu czynników min. od wieku pacjenta, wady zgryzu, współistniejących zaburzeń np. oddychanie przez usta czy higieny i ustalamy je indywidualnie dla każdego pacjenta, na podstawie przeprowadzonego badania klinicznego, analizy modeli diagnostycznych oraz zdjęć RTG.

prześwietlenie zęba

Leczenie ortodontyczne przeprowadzamy u dzieci, młodzieży jak i u osób dorosłych – nie ma w tym względzie ograniczeń wiekowych, lecz najlepiej jest leczyć wady zgryzu w okresie rozwoju organizmu. Dlatego też zachęcamy do odwiedzenia naszego gabinetu dzieci w wieku 5-6 lat ponieważ wczesne zdiagnozowanie wady zgryzu może znacznie uprościć i skrócić czas leczenia lub zapobiec powstaniu lub nasileniu wady. Objawy u dzieci, które mogą wskazywać na potrzebę konsultacji ortodontycznej to:

  • szkodliwe nawyki obgryzanie paznokci,
  • ssanie palca, smoczka,
  • wada wymowy,
  • oddychanie ustami,
  • nieprawidłowa funkcja języka,
  • przedwczesna utrata zębów mlecznych,
  • nieprawidłowe ustawienie zębów np. stłoczenie, szpary między zębami.

 

U osób dorosłych na potrzebę konsultacji ortodontycznej może wskazywać oprócz nieprawidłowo ustawionych zębów np. zgrzytanie zębów, ścieranie się zębów, odsłanianie szyjek zębowych itd. Czasami uzupełnienie protetyczne braków zębowych wymaga krótkotrwałego zastosowania rozwiązań ortodontycznych np. wyprostowanie korzenia zęba pod odbudowę protetyczną jako filar mostu.

Przebieg leczenia

1.Konsultacja ortodontyczna

Na 1-szej wizycie przeprowadzane jest badanie kliniczne pacjenta, wywiad, wykonywane są wyciski na bazie których technik wykonuje modele diagnostyczne uzębienia pacjenta. Wykonujemy zdjęcia zewnątrzustne i wewnątrzustne. Kierujemy pacjenta na zdjęcia RTG: pantomograficzne i cefalometryczne w razie potrzeby inne (np. stawów skroniowo-żuchwowych).

2.Przedstawienie planu leczenia

Na podstawie analizy modeli diagnostycznych, badania klinicznego, wywiadu zdjęć pacjenta opracowany zostaje plan leczenia.

Wyjaśniamy przyczyny zaistniałej sytuacji, cel leczenia; omawiamy przebieg leczenia , czas trwania a także oczekiwany rezultat. W zależności od zaistniałego problemu proponujemy leczenie aparatem ruchomym lub stałym. Omawiamy też koszty leczenia oraz leczenie retencyjne.

Po zapoznaniu i wyjaśnieniu planu leczenia i zaakceptowaniu przez pacjenta lub opiekunów (w przypadku dzieci i mlodzieży), możemy przystąpić do właściwego leczenia czyli wykonania aparatu ruchomego lub założenia aparatu stałego.

3.Rozpoczęcie właściwego leczenia

Aparaty ruchome

Są to aparaty samodzielnie zakładane i zdejmowane przez pacjenta. Stosowane najczęściej u dzieci z uzębieniem mieszanym (w okresie wymiany zębów mlecznych na stałe) gdyż w tym czasie ich skuteczność jest najwieksza. Wymagają systematycznego noszenia (kilkanaście godzin na dobę), ale pozwalają na rozbudowę kości szczęki i żuchwy tak aby uzyskać prawidłowy i estetyczny zgryz bez usuwania zębów stałych. Umożliwiają też korektę wad polegających na nieprawidłowej pozycji żuchwy. Składają sią z kolorowej części akrylowej oraz elementów metalowych jak klamry, łuki, śruby i inne w zależności od potrzeby.

aparaty metalowe aparaty metalowe

Aparaty stałe

Składają się z umieszczonych na stałe na zębach zamków oraz elementów dodatkowych: łuki, ligatury, sprężynki, wyciągi elastyczne itp., zakładanych przez lekarza na wizytach .

Zamki mogą być metalowe lub mniej widoczne czyli kosmetyczne (porcelanowe lub z kryształu górskiego), zależnie od preferencji pacjenta. Dostępne też są zamki kolorowe, złote oraz metalowe bezniklowe (dla osób uczulonych na nikiel) oraz samoligaturujące.

Aparat stały z metalowymi zamkami

aparaty metalowe

aparaty metalowe

Aparat stały z zamkami samoligaturującymi

Aparat stały z porcelanowymi zamkami

aparaty metalowe

Aparaty stałe są bardzo skuteczne gdyż ich działanie nie zależy od współpracy pacjenta. Aparat działa 24 godziny na dobę. Aparatem tym można skorygować wady, których nie udało się wyleczyć aparatem ruchomym. Znacznie skraca to czas leczenia.

Zamki samoligaturujące natomiast to nowoczesne zamki, w których ligatura elastyczna została zastąpiona elementem zamykającym wbudowanym w zamek. Budowa tego zamka zmniejsza siłę tarcia drutu i zamka co skutkuje zmniejszeniem potrzebnej działającej siły. Przez to skraca się czas leczenia. Zamki samoligaturujące występują też w wersji metalowej i kosmetycznej (porcelanowe).

Wizyty kontrolne

Wizyty kontrolne odbywają się z różną częstotliwością w zależności od zastosowanej metody leczenia i indywidualnych potrzeb pacjenta: aparat ruchomy co 2-4 miesiące, aparat stały co 4-5 tygodni.

Faza retencji

Ostatnim etapem leczenia, równie istotnym bo stabilizującym osiągnięte wyniki i zapobiegającym nawrotom wady jest faza retencji (różna w zależności od wady, ok. 3 lat). W przypadku leczenia aparatem ruchomym funkcję aparatu retencyjnego spełnia dotychczas użytkowany aparat ruchomy bez aktywacji. W sytuacji leczenia aparatem stałym po zdjęciu aparatu, oczyszczeniu zębów z kleju, wypolerowaniu, pacjent otrzymuje ruchomą akrylową płytkę retencyjną na zęby górne oraz ma podklejony cienki drut na wewnętrznych powierzchniach dolnych zębów.

Leczenie ortodontyczne wymaga ścisłej współpracy ze strony pacjenta, w przypadku dzieci również opiekunów. Wyniki leczenia zależą od systematyczności noszenia, dbałości o aparat, regularnych wizyt, prawidłowej higieny jamy ustnej.

Przychodnia Doktor ma podpisaną umowę na leczenie ortodontyczne z NFZ. Dotyczy to leczenia aparatami ruchomymi do 13-go roku życia, lecz wykonanie aparatu musi nastąpić do 12-go roku życia.